88% van Britse accountants ziet marges dalen door AI-automatisering

Accountantskantoren in het Verenigd Koninkrijk staan op een strategisch kruispunt. Maar liefst 88 procent geeft aan dat de marges op traditionele compliancediensten onder druk staan door AI-gedreven automatisering. Dat blijkt uit een onderzoek van het Belgische softwarebedrijf Ravical onder 500 senior beslissers binnen Britse accountantskantoren.

Hoewel veel kantoren op korte termijn nog vertrouwen hebben in inkomsten uit klassieke complianceactiviteiten, zoals jaarrekeningen en financiële rapportages, verwacht 63 procent dat deze inkomstenbron binnen vijf jaar slechts beperkt winstgevend zal zijn, of zelfs verder onder druk komt te staan.

De cijfers laten zien hoe ingrijpend kunstmatige intelligentie het traditionele uurtje-factuurtje-model verandert. Volgens het onderzoek ziet 39 procent van de respondenten dat technologie het aantal declarabele uren terugdringt. Daarnaast kampt 38 procent met moeite om zich te onderscheiden in een concurrerende markt, ervaart 37 procent toenemende prijsdruk en merkt 36 procent dat klanten eerst zelf AI-tools raadplegen voordat zij een accountant inschakelen.

De impact van generatieve AI en geautomatiseerde boekhoudoplossingen raakt daarmee de kern van het klassieke compliance-verdienmodel. Wat jarenlang een stabiele en voorspelbare inkomstenstroom was, wordt steeds efficiënter – en dus minder lucratief.

Als antwoord op die ontwikkeling plant 62 procent van de Britse accountantskantoren om hun adviesdiensten actief op te schalen. Dat varieert van operationele ondersteuning bij cashflowbeheer, prijsanalyses en forecasting tot strategische begeleiding bij fusies en overnames of herstructureringen.

Volgens Joris van der Gucht, CEO en medeoprichter van Ravical, is die verschuiving onvermijdelijk.

“Accountantskantoren staan op een kruispunt. Op vrijwel alle vlakken presteert de sector vandaag uitstekend, maar er is een sterk besef dat de branche de komende jaren moet veranderen. Klantverwachtingen verschuiven snel door AI-ontwikkelingen. Dat dwingt kantoren hun dienstverlening continu te vernieuwen om relevant te blijven.”

Opvallend is dat 89 procent van de kantoren verwacht dat toekomstige margegroei primair uit advies zal komen, een logische uitbreiding van de huidige compliancediensten.

Vrijwel alle respondenten (95 procent) geloven dat AI kan helpen bij het opschalen van adviesdiensten. Toch zegt minder dan een derde dat zij de vrijgekomen capaciteit door automatisering daadwerkelijk willen inzetten voor advieswerk.

Daar zit volgens Van der Gucht precies de uitdaging. “Kantoren die AI alleen inzetten voor efficiëntiewinst missen de kern. De echte kans ligt niet in snellere compliance, maar in het benutten van de vrijgekomen capaciteit om advieskansen systematisch te identificeren en schaalbaar te maken.”

Met andere woorden: zonder de juiste infrastructuur dreigt de extra capaciteit alsnog opgeslokt te worden door compliancewerk of verloren te gaan in inefficiënte processen.

Hoewel het onderzoek zich richt op het VK, zijn de implicaties breder. Ook in Nederland groeit de druk op traditionele accountantsdiensten door automatisering en AI-toepassingen. Tegelijkertijd neemt de vraag naar strategisch financieel advies toe, zeker bij mkb-bedrijven die worstelen met digitalisering, kostenbeheersing en groeistrategieën.

De uitkomsten van het Ravical-onderzoek suggereren dat de toekomst van accountantskantoren niet primair draait om méér efficiëntie, maar om een fundamentele herpositionering. Compliance wordt steeds meer een geautomatiseerde basisdienst; waardecreatie verschuift naar advies, analyse en strategische begeleiding.

Wie die omslag tijdig weet te maken, kan AI inzetten als groeiversneller. Wie dat niet doet, loopt het risico dat technologische efficiëntie vooral leidt tot krimpende marges in plaats van nieuwe inkomstenstromen.