Naar inhoud springen

Wiskundige zegt dat hij met Claude de Riemann-hypothese heeft bewezen

Nieuws
bijgewerkt om
Een messing passer ligt op gevouwen tekenpapier op een donkergroene tafel met warm licht.
Wiskundige Levent Alpöge zegt dat hij samen met Claude een bewijs heeft gevonden voor de Riemann-hypothese. Het vermoeden over de verdeling van priemgetallen staat al sinds 1859 open. Alpöge heeft zijn werk vrijgegeven in de taal Lean. Of daarmee het hele probleem is opgelost, moet onafhankelijk onderzoek nog uitwijzen.
Alpöge werkt bij Anthropic, het bedrijf achter Claude. Hij schrijft in zijn eigen toelichting dat hij het probleem benaderde vanuit een idee uit zijn vakgebied. Claude hielp volgens hem onder meer bij een stap waarbij een reeks wiskundige bewerkingen in de juiste volgorde moest worden gezet. De onderzoeker noemt het werk een samenwerking. Hij zegt ook dat hij delen van het argument nog beter wil begrijpen.

Waarom het vermoeden over priemgetallen gaat

Een priemgetal kun je alleen delen door één en door zichzelf. Bij kleine getallen haal je ze er zo uit. Op grote schaal willen wiskundigen weten hoe vaak ze voorkomen en hoe ver een schatting ernaast kan zitten. Bernhard Riemann ontdekte dat nulpunten van een bepaalde functie informatie geven over dat patroon.
De hypothese zegt dat alle nulpunten van de relevante soort op één lijn liggen. Onderzoekers hebben voor veel afzonderlijke gevallen bekeken of dat klopt. Een bewijs moet ook gelden voor het volgende geval, hoe ver je ook doorrekent. Het Clay Mathematics Institute rekent de vraag tot zijn Millennium Prize Problems. Het instituut heeft voor een erkende oplossing een prijs van een miljoen dollar uitgeloofd.

Wat wiskundigen in het bestand moeten nagaan

De auteur heeft het argument eerst als Lean-code gedeeld. Lean helpt onderzoekers om stap voor stap na te gaan of een conclusie uit vastgelegde definities en eerdere resultaten volgt. De volgende vraag is wat er precies in de code staat. Sluit de bewezen uitspraak aan bij het vermoeden? En welke aannames worden bij het bewijs gebruikt? Het invoeren van die stappen is ander werk dan het vinden van een idee dat ze met elkaar verbindt.
Een uitgeschreven bewijs voor vakgenoten volgt volgens Alpöge nog. Hij denkt met dezelfde aanpak ook een ruimere versie van het probleem te hebben bewezen. Voor beide claims geldt dat vakgenoten het materiaal moeten nakijken. AFP meldt dat het bewijs bij de aankondiging nog geen onafhankelijke toets had doorstaan.
Voor de geldprijs gelden aparte voorwaarden. Volgens de regels van Clay moet een geschikte publicatie minstens twee jaar beschikbaar zijn. Ook moet de wiskundige gemeenschap het bewijs in brede kring aanvaarden. Het delen van de code zet die toetsing in gang.

Claude vond eerder al een resultaat over dezelfde functie

In augustus beschreef Anthropic hoe een versie van Claude hielp om een ondergrens te verhogen. Het ging toen om het kleinste deel van de nulpunten waarvan vaststaat dat ze op de bedoelde lijn liggen. Volgens Anthropic ging die grens van 41,6 naar 67,2 procent. De nieuwe claim gaat over alle relevante nulpunten.
Claude heeft eerder wiskundige ideeën in Gödels notitieboeken in kaart gebracht. Ook OpenAI onderzocht de uitkomsten van modellen op wiskundige problemen. Bij Riemann is het beschikbare Lean-materiaal nu het concrete vertrekpunt voor controle. Pas als anderen kunnen vaststellen welke stelling de code bewijst, krijgt de claim haar gewicht.
loading

Populair nieuws

Laatste reacties

Loading