Klokkenluider van OpenAI stierf vlak voor rechtszaak, familie vermoedt opzet

De 26-jarige Suchir Balaji, een voormalig onderzoeker bij OpenAI, werd op 26 november 2024 dood aangetroffen in zijn appartement in San Francisco. De autoriteiten concludeerden aanvankelijk dat het om zelfdoding ging, maar zijn ouders betwisten deze lezing en eisen een diepgaander onderzoek.

Balaji, die meewerkte aan de ontwikkeling van GPT-4, had OpenAI eerder publiekelijk beschuldigd van het schenden van auteursrechten. Zijn onthullingen maakten hem een belangrijke getuige in de rechtszaak die The New York Times heeft aangespannen tegen het AI-bedrijf. Op het moment van zijn overlijden stond hij op het punt om hierover te getuigen. Er weerd weer aandacht besteed aan deze zaak bij Fortune.

Balaji’s moeder, Poornima Ramarao, en zijn vader, Balaji Ramamurthy, accepteren de conclusie van de San Francisco politie niet en hebben een rechtszaak aangespannen om het volledige rapport over zijn dood vrij te geven. In januari 2025 verscheen Ramarao op Tucker Carlson’s show, waarin ze haar twijfels uitte over de manier waarop het onderzoek werd gevoerd.

Een onafhankelijk patholoog, Dr. Joseph Cohen, voerde in december een tweede autopsie uit en concludeerde dat de kogelwond “atypisch en ongebruikelijk” was voor zelfdoding. Daarnaast werd een hoofdwond vastgesteld die vragen oproept over de officiële lezing. Een andere forensisch patholoog, Dr. Dinesh Rao, analyseerde fotomateriaal van de plaats delict en wees op mogelijk inconsistente bloedspatten en andere anomalieën.

De zaak heeft inmiddels brede aandacht gekregen, mede door steun van publieke figuren. Elon Musk reageerde op X (voorheen Twitter) met de woorden: “Dit lijkt geen zelfmoord.” Ook de Amerikaanse politicus Ro Khanna heeft opgeroepen tot een diepgaand onderzoek door de FBI.

Hoewel OpenAI in een verklaring aangaf “nog steeds diep bedroefd te zijn” over Balaji’s overlijden, heeft het bedrijf verder geen inhoudelijk commentaar gegeven. The New York Times, dat Balaji als getuige had aangemerkt, heeft eveneens geen verdere uitspraken gedaan.

Balaji werkte vier jaar voor OpenAI en speelde een rol in het verzamelen van data om de AI-modellen te trainen. In oktober 2024 bracht hij via de New York Times en een persoonlijke blogpost naar buiten dat OpenAI volgens hem massaal auteursrechten schond door ongeoorloofd tekstmateriaal te kopiëren voor hun AI-trainingen.

Zijn onthullingen waren onderdeel van een bredere beweging van voormalige OpenAI-medewerkers die kritiek uitten op de koers van het bedrijf. Eerder dat jaar hadden negen andere oud-werknemers zich uitgesproken over vermeende roekeloosheid binnen het bedrijf en een gebrek aan veiligheidsmaatregelen.

De omstandigheden rond Balaji’s dood hebben online tot een golf van (complot)theorieën geleid. Zijn moeder blijft benadrukken dat ze antwoorden wil en overweegt haar zaak bij hogere autoriteiten aan te kaarten, mogelijk zelfs bij president Trump.

Balaji’s vrienden, die met hem op een laatste backpacktrip waren vlak voor zijn dood, zeggen echter dat hij normaal en ontspannen overkwam. Ze twijfelen of hij zelfmoord heeft gepleegd, maar vinden tegelijkertijd de verspreiding van speculaties en misinformatie zorgwekkend.

De politie van San Francisco heeft laten weten dat hun onderzoek nog steeds openstaat, maar verdere details worden pas eind februari verwacht. Ondertussen blijft de familie van Balaji strijden voor volledige transparantie en gerechtigheid, terwijl de zaak de bredere discussie over de bescherming van klokkenluiders in de tech-industrie verder aanwakkert.