Kritiek op nieuwe Amerikaanse wetsvoorstellen voor grote datacenters

Rondom enkele voorstellen voor nieuwe energie-wetten in de Verenigde Staten is kritiek gekomen omdat die wetten mogelijk grote datacenters, vooral voor kunstmatige intelligentie, makkelijker maken om toegang te krijgen tot stroom. Bewoners, milieuorganisaties en beleidsmakers uit verschillende staten hebben gewaarschuwd dat het gemakkelijker maken voor datacenters om veel energie te trekken uit het net kan leiden tot problemen met energiezekerheid en hogere kosten voor huishoudens. Deze zorgen zijn onderdeel van de discussies rond energie- en technologiebeleid in diverse staten, volgens berichtgeving van The Verge.

Datacenters zijn enorme gebouwen vol servers die data verwerken, opslaan en verzenden. Bij kunstmatige intelligentie worden de meeste berekeningen uitgevoerd op gespecialiseerde hardware die veel elektriciteit gebruikt. AI-modellen moeten niet alleen draaien, maar ook gekoeld worden, wat nog meer energie vergt. Wanneer een bedrijf zoals OpenAI of een andere grote technologie-speler nieuwe datacenters bouwt, kan dat de totale vraag naar elektriciteit in een regio flink doen stijgen.

In sommige gebieden proberen staatsparlementen en energienetbeheerders wetten te maken die het eenvoudiger of aantrekkelijker maken voor datacenters om stroomcontracten te krijgen. Dit gebeurt omdat bedrijven datacenters willen neerzetten op plekken waar energie relatief goedkoop is of waar ruimte beschikbaar is.

Maar lokale gemeenschappen reageren vaak anders dan de beleidsmakers in hoofdstad of statenhoofdsteden. Bewoners uit gebieden waar datacenters gepland zijn maken zich zorgen dat de toevoeging van enorme energiegebruikers kan leiden tot minder beschikbare stroom voor gewone huishoudens, hogere prijzen of zelfs meer vervuiling als de extra energie niet uit hernieuwbare bronnen komt.

Er zijn ook groepen die wijzen op de algemene impact van datacenters op het landschap en het milieu. Grotere energieverbruikers kunnen netbeheerders dwingen om energieproductie op te schalen, soms via centrales die minder schoon zijn, en dat kan de pogingen om klimaatdoelen te halen bemoeilijken.

In verschillende staten worden daarom wetten besproken die regels willen veranderen rond hoe energiecontracten voor grote gebruikers zoals datacenters worden afgesloten. Sommige voorstellen zouden het makkelijker maken voor technologiebedrijven om toegang te krijgen tot goedkope stroom, andere benadrukken juist strengere eisen voor efficiëntie en hernieuwbare energiebronnen.

Critici vinden dat technologiebedrijven, inclusief die met datacenters voor AI, geen voorkeursbehandeling moeten krijgen bij toegang tot energie of bij de voorwaarden waaronder zij stroom mogen afnemen. Zij zeggen dat energie een publieke hulpbron is en dat het gebruik ervan zorgvuldig moet worden gereguleerd, zodat er genoeg is voor huishoudens, kleine bedrijven en essentiële diensten zonder dat één sector onevenredig veel mag vragen.

Bedrijven aan hun kant zeggen dat datacenters belangrijk zijn voor economische ontwikkeling en dat zij vaak belastingen betalen en banen creëren in de regio’s waar zij zich vestigen. Maar dat argument valt niet altijd in goede aarde bij lokale bewoners die eerst zitten met de praktische gevolgen en het gevoel hebben dat zij de lasten dragen zonder dat zij er direct profijt van hebben.

Een andere kant van het debat is duurzaamheid. Veel technologiebedrijven zeggen dat zij streven naar hernieuwbare energie voor hun datacenters, zodat de impact op het klimaat kleiner wordt. Zij sluiten vaak contracten met windparken of zonneparken, of bouwen zelf aan duurzame energieprojecten. Toch zeggen critici dat dit niet altijd voldoende is als de schaal van energiegebruik maar blijft groeien.

Daarnaast is er discussie over hoeveel controle staten en regeringen moeten hebben over hoe bedrijven energie gebruiken. Sommige beleidsmakers willen strengere regels voor energie-efficiëntie en milieueffectrapportages voordat nieuwe datacenters worden goedgekeurd. Anderen vinden juist dat regelgeving innovatie en investeringen kan beletten als die te zwaar worden.