Utah zet deur open voor AI-dokter die medicijnen voorschrijft

In de Amerikaanse staat Utah kan straks AI jouw medicijnen voorschrijven. De staat komt met een nieuw pilot programma dat de zorg in het land mogelijk flink kan veranderen. Door AI in te zetten kan de zorg mogelijk beter aansluiten op de behoeftes van elke patiënt.

Utah is de eerste staat in de Verenigde Staten waar kunstmatige intelligentie zelfstandig medische recepten mag verlengen. Het gaat om een pilotprogramma in samenwerking met health-tech startup Doctronic. De AI richt zich uitsluitend op patiënten met chronische aandoeningen die al langer dezelfde medicatie gebruiken. Denk aan bloeddruk- of cholesterol medicatie, waarbij het recept periodiek moet worden verlengd.

Belangrijk detail: Het systeem mag alleen routine herhaalrecepten afhandelen. Medicijnen met een verhoogd risico, zoals zware pijnstilling, ADHD-medicatie of injecteerbare middelen, zijn expliciet uitgesloten. De AI beoordeelt medische dossiers, controleert of er geen rode vlaggen zijn en verlengt vervolgens het recept. Bij twijfel wordt automatisch doorgeschakeld naar een menselijke arts.

Volgens de initiatiefnemers levert dit directe voordelen op. Minder administratieve druk voor artsen, lagere zorgkosten en minder kans dat patiënten tijdelijk zonder medicatie komen te zitten. Vooral in landelijke gebieden, waar artsen schaars zijn, kan dat een groot verschil maken.

Toch klinkt er ook stevige kritiek. Artsenorganisaties waarschuwen dat een algoritme subtiele medische signalen kan missen, zoals bijwerkingen of interacties met nieuwe medicatie. Ook bestaat de vrees dat automatisering misbruik kan vergemakkelijken of medische zorg te veel reduceert tot een checklist.

Doctronic probeert die zorgen te pareren met data. Volgens het bedrijf maakte hun AI in 99,2% van vijfhonderd testcases dezelfde behandelkeuze als een menselijke arts. Daarnaast worden de eerste 250 voorschriften per medicijn nog handmatig gecontroleerd. Pas daarna mag het systeem volledig zelfstandig opereren. Opvallend is ook dat Doctronic een malpractice-verzekering heeft afgesloten specifiek voor hun AI, vergelijkbaar met die van artsen.

Patiënten betalen voorlopig $4 per recept verlenging. Dat bedrag kan in de toekomst dalen of via verzekeraars worden vergoed. Of dit pilotprogramma uitgroeit tot een landelijke standaard is nog onduidelijk. Wat wel vaststaat: Utah heeft een precedent gezet. Niet alleen voor AI in de zorg, maar ook voor de vraag hoeveel autonomie we bereid zijn aan algoritmes toe te vertrouwen als het om onze gezondheid gaat.