Vibe-coding verovert Nederland: zo maakt AI programmeren toegankelijk voor iedereen

Tijdens de kerstvakantie ontdekten duizenden Nederlanders iets onverwachts: ze kunnen programmeren. Niet door code te leren, maar door simpelweg te beschrijven wat ze willen. Alexander Klöpping, oprichter van Blendle, bouwde in vijf minuten een reken-app voor zijn dochter. "Ik typ wat ik wil, de AI flanst het in elkaar," schrijft hij.

Het fenomeen heet vibe-coding en het groeit explosief. Uit onderzoek van Vibe Coding Academy blijkt dat Nederlanders deze werkwijze sneller omarmen dan de rest van West-Europa. De interesse ligt hier 35 procent hoger dan in Duitsland en bijna twee keer zo hoog als in Frankrijk.

"We zien de cijfers exploderen sinds de kerstvakantie," zegt Albert Barth, die het onderzoek leidt. "Mensen hebben eindelijk tijd om ermee te experimenteren. En dan blijkt: de drempel is weg. Je hoeft geen code meer te leren."

Bij vibe-coding vertelt de gebruiker in gewone taal wat voor programma hij wil. De AI genereert vervolgens de code. Waar je voorheen maanden programmeren moest leren of een developer moest inhuren, levert dit binnen minuten een werkend prototype op.

De term is begin 2025 bedacht door Andrej Karpathy, voormalig AI-directeur bij Tesla en één van de grondleggers van OpenAI. Hij beschreef hoe hij zelf software bouwt door alleen maar te praten met AI, zonder zelf code te schrijven. "Je geeft je over aan de vibes," schreef hij. De term sloeg vrijwel direct aan.

Faisal Manzoor runt een makelaarskantoor in Utrecht. Programmeren kan hij niet, maar ideeën heeft hij genoeg. Een tool om woningen te vergelijken. Een systeem om klantgesprekken bij te houden. Dingen waarvoor hij normaal een developer zou inhuren. Sinds hij vibe-coding ontdekte, bouwt hij deze toepassingen zelf.

Het zijn dit soort verhalen die steeds vaker opduiken. Pieter Levels, bekend van Nomad List, zette in tien minuten een game in elkaar en deelde het resultaat online. Studenten aan de TU Delft bouwden in één week een complete data-visualisatietool – niet door code te schrijven, maar door te beschrijven wat ze wilden zien.

Twee op de drie gebruikers van populaire vibe-coding-platforms blijkt geen technische achtergrond te hebben. Het zijn ondernemers, ontwerpers en zzp’ers die eerder nooit code schreven.

Barth traint professionals in het werken met AI-programmeertools en ziet dagelijks wie er binnenkomen. "Het zijn niet de developers," zegt hij. "Het zijn ondernemers die een idee hebben. Marketeers die een prototype willen bouwen. Docenten die lesmateriaal willen maken. Mensen die altijd dachten: ik kan niet programmeren."

Software-ontwikkelaar Wietse Hage legt het uit in de podcast AI Report: "Je hebt twee groepen. Programmeurs die al software maken, die krijgen met AI een soort supermanpak aan. Maar de eindgebruiker van vroeger, die normaal niks te zeggen had – daar komt ineens een democratisering van software."

Volgens Barth verklaart dat ook waarom Nederland vooroploopt: Nederlanders zijn pragmatisch. Als iets werkt, gebruiken ze het.

Niet iedereen is overtuigd. Stephan Janssen, innovatiespecialist bij Politie Nederland, schrijft op LinkedIn: "Vibe coding werkt alleen als je actief de code leest die de AI uitspuugt. Het is een gok of het meer of minder inspanning kost."

De kritiek is niet onterecht, erkent Barth, die zelf begin 2024 begon met vibe-coding en inmiddels een app bouwt die vijftigduizend euro per jaar oplevert. "Ik heb alle fouten gemaakt. Beveiligingslekken, code die niet werkte. Daarom weet ik ook wat er mis kan gaan – en leer ik mensen hoe ze die valkuilen vermijden."

De technologie is niet tegen te houden, zegt hij, maar je kunt wel zorgen dat mensen begrijpen wat ze doen. Wanneer is iets goed genoeg? Wanneer heb je een developer nodig?

Elke paar maanden worden de AI-tools beter, ziet Barth. Wat begin 2024 nog lastig was, gaat nu vanzelf. De drempel wordt steeds lager.

Voor Barth is de conclusie helder: "De tijden dat programmeren alleen was weggelegd voor mensen die jarenlang code leerden schrijven, zijn voorbij. Iedereen kan nu bouwen, de journalist die een app maakt voor zijn dochter, de makelaar die zijn eigen tools ontwikkelt."