AI-bedrijven kopen massaal RAM op en veroorzaken schaarste

De prijs van werkgeheugen voor computers en telefoons loopt op, en volgens kenners heeft dat veel te maken met de enorme vraag vanuit de AI-sector. Grote technologiebedrijven kopen op grote schaal RAM in voor hun datacenters, waardoor andere afnemers – en consumenten – achter het net vissen. Het fenomeen wordt in de sector al spottend “RAMageddon” genoemd. Het volledige verhaal hierover is te lezen bij The Verge.

De kern van het probleem ligt bij de snelle opmars van kunstmatige intelligentie. Bedrijven die grote taalmodellen en andere AI-systemen ontwikkelen, hebben enorme hoeveelheden servers nodig. Die servers draaien niet alleen op krachtige chips, maar ook op veel werkgeheugen.

RAM is cruciaal voor het verwerken van grote hoeveelheden data in korte tijd. AI-modellen moeten voortdurend data inladen, berekeningen uitvoeren en resultaten opslaan. Hoe groter het model, hoe meer geheugen nodig is. Daardoor bestellen AI-bedrijven niet duizenden, maar soms miljoenen geheugenchips tegelijk.

Dat heeft gevolgen voor de wereldwijde markt. De productie van RAM is in handen van een beperkt aantal grote fabrikanten. Wanneer een paar grote klanten het merendeel van de productiecapaciteit reserveren, blijft er minder over voor andere sectoren.

Fabrikanten van smartphones en laptops merken dat zij moeilijker aan geheugen komen. Zij concurreren met partijen die bereid zijn hogere prijzen te betalen om hun AI-infrastructuur snel uit te breiden. Voor een AI-bedrijf dat miljarden investeert in datacenters is een hogere prijs voor RAM minder doorslaggevend dan voor een elektronicamerk dat scherpe marges hanteert.

Het gevolg is dat sommige consumentenelektronica duurder wordt of minder snel beschikbaar is. Producenten moeten keuzes maken over welke modellen zij prioriteit geven. Apparaten met veel werkgeheugen, zoals high-end laptops, zijn gevoeliger voor prijsstijgingen.

Ook kleinere technologiebedrijven voelen de druk. Zij hebben minder onderhandelingsmacht dan grote spelers in de AI-industrie. Wanneer geheugenchips schaars zijn, krijgen de grootste kopers vaak voorrang.

Volgens analisten kopen grote technologiebedrijven bewust vooruit. Zij sluiten langlopende contracten af en leggen voorraden aan om toekomstige tekorten voor te zijn. Dat versterkt het effect op de markt. Hoe meer geheugen zij vastleggen, hoe minder er beschikbaar is voor andere toepassingen.

De sterke groei van AI-toepassingen versterkt die trend. Niet alleen taalmodellen, maar ook beeld- en video-AI vragen om steeds grotere rekenkracht. Dat betekent dat datacenters blijven uitbreiden en dus ook blijven investeren in RAM.

Deze ontwikkeling laat zien hoe één snelgroeiende sector een grote invloed kan hebben op de rest van de technologiesector. Waar voorheen vooral smartphones de vraag naar geheugen bepaalden, zijn het nu AI-servers die de toon zetten.

De huidige situatie maakt duidelijk hoe afhankelijk de technologie-industrie is van een stabiele toelevering van onderdelen. Wanneer AI-bedrijven massaal geheugen opkopen, verschuift het evenwicht in de markt. Consumenten merken dat indirect via prijzen en beschikbaarheid.