Je TV luistert mee: AI helpt om je te bespioneren in je woonkamer

LG krijgt stevige kritiek nadat gebruikers ontdekten dat nieuwe voorwaarden voor slimme televisies en gamingmonitoren verregaande AI- en privacybepalingen bevatten. Vooral de combinatie van AI-spraakfuncties, het verwerken van gesprekken en meldingen over mogelijk ongewenste software op pc's zorgt voor onrust. Volgens TechRadar en Gamers Nexus groeit het wantrouwen onder gebruikers.

Let op! Het gaat hier niet alleen over producten van LG. Zij zijn nu in het nieuws, maar andere partijen doen net zo hard mee.

De ophef draait niet alleen om privacy, maar vooral om de manier waarop AI-functionaliteiten zijn geïntegreerd in de nieuwste versie van LG's webOS-besturingssysteem.

In de vernieuwde gebruiksvoorwaarden staat dat gebruikers verantwoordelijk zijn voor het informeren van huisgenoten en gasten dat hun stem mogelijk wordt vastgelegd en verwerkt wanneer AI-spraakfuncties zijn ingeschakeld. LG verwijst daarbij naar wetgeving rond afluisteren en privacy.

Dat betekent niet automatisch dat LG gesprekken opslaat voor AI-training, maar de formulering roept wel vragen op over welke spraakgegevens precies worden verzameld, hoe lang die worden bewaard en waarvoor ze uiteindelijk worden gebruikt.

Steeds meer smart-tv's gebruiken AI voor functies zoals:

Voor al deze functies moeten gegevens worden verwerkt. Vaak gebeurt dat deels lokaal, maar ook via cloudservers. Daardoor groeit de hoeveelheid persoonlijke informatie die fabrikanten kunnen verzamelen.

Juist die ontwikkeling zorgt ervoor dat consumenten kritischer worden. AI levert extra gemak op, maar gebruikers willen steeds vaker weten welke data daarvoor wordt gebruikt en of zij daar voldoende controle over hebben.

Naast de televisievoorwaarden ontstond ook ophef over LG-gamingmonitoren. Volgens Gamers Nexus meldden gebruikers dat bepaalde monitorsoftware automatisch de LG Monitor App Installer én McAfee Scam Detector op Windows-pc's installeert zonder dat daar expliciet toestemming voor wordt gevraagd.

Hoewel deze software losstaat van de AI-spraakfuncties op televisies, versterkt het volgens veel gebruikers het beeld dat LG steeds meer software en dataverwerking toevoegt waar consumenten niet altijd bewust voor kiezen.

De nieuwe voorwaarden waar nu ophef over ontstaat, lijken in eerste instantie vooral betrekking te hebben op de Noord-Amerikaanse markt. Daarin staat dat gebruikers huisgenoten en gasten moeten informeren wanneer AI-spraakfuncties zijn ingeschakeld en stemmen mogelijk worden vastgelegd. In Europa gelden voor dergelijke gegevens strengere regels onder de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG/GDPR), waardoor fabrikanten expliciete toestemming moeten vragen voor de verwerking van persoonsgegevens en transparanter moeten zijn over het gebruik ervan.

Dat betekent echter niet dat Europese LG-tv's geen gegevens verzamelen. LG gebruikt, net als andere smart-tv-fabrikanten, technieken zoals Automatic Content Recognition (ACR). Die technologie maakt periodiek een digitale "vingerafdruk" of momentopname van wat op het scherm wordt weergegeven om programma's te herkennen, aanbevelingen te personaliseren en advertenties af te stemmen. Wetenschappelijk onderzoek naar Samsung- en LG-tv's liet eerder zien dat deze technologie ook actief kan zijn wanneer een televisie als extern scherm via HDMI wordt gebruikt. De onderzoekers zagen bovendien verschillen in de werking van ACR tussen de Verenigde Staten en Europa.

De Verenigde Staten kennen daarnaast een minder uniforme privacywetgeving dan Europa. Dat leidt ertoe dat privacyvoorwaarden per staat kunnen verschillen. Zo dwong de procureur-generaal van Texas LG dit jaar via een schikking om gebruikers duidelijker toestemming te laten geven voor het verzamelen van kijkgegevens via ACR en eenvoudiger een opt-out aan te bieden.

De discussie raakt daarmee een bredere ontwikkeling. AI-functies zoals spraakbesturing en gepersonaliseerde aanbevelingen zijn afhankelijk van data. Fabrikanten moeten daarom een balans vinden tussen slimme functionaliteit en de privacyverwachtingen van consumenten. Juist die spanning zorgt ervoor dat nieuwe AI-functies steeds vaker onder een vergrootglas liggen.

De discussie laat zien dat de acceptatie van AI niet alleen afhangt van nieuwe mogelijkheden, maar vooral van transparantie. Fabrikanten voegen in hoog tempo AI toe aan consumentenelektronica, maar gebruikers verwachten steeds vaker duidelijke uitleg over welke gegevens worden verzameld, waarom dat gebeurt en hoe zij deze functies kunnen uitschakelen.

Voor AI-bedrijven is dat een belangrijke les. Naarmate AI dieper wordt geïntegreerd in apparaten die dagelijks in huis worden gebruikt, verschuift de aandacht van technologische innovatie naar vertrouwen en privacy. Zonder heldere communicatie kunnen zelfs handige AI-functies leiden tot weerstand bij consumenten.