
AI lijkt voor veel gebruikers misschien slim en rationeel, maar ook systemen zoals ChatGPT maken regelmatig dezelfde denkfouten als mensen. Dat wordt verder bevestigd uit een nieuwe studie die op 8 april is verschenen in het wetenschappelijke tijdschrift Manufacturing & Service Operations Management.
Nieuwste ChatGPT modellen gaan de fout in
Onderzoekers namen twee versies van het populaire AI model onder de loep: GPT-3.5 en GPT-4. Ze testen deze modellen met 18 bekende cognitieve biases, oftewel denkfouten die mensen vaak maken zonder het door te hebben. Denk aan overmoed, risico-aversie of het “hot hand” effect; het idee dat iemand die succes heeft ook in de toekomst meer kans heeft op succes, zelfs als dat statistisch onzin is.
Wat bleek? In bijna de helft van de scenario’s trapte ChatGPT in dezelfde valkuilen als wij. GPT-4 deed het beter dan GPT-3.5 als het ging om logische of wiskundige vraagstukken. Maar zodra het aankwam op subjectieve keuzes, zoals inschattingen, voorkeuren of strategische beslissingen, maakte ook de geavanceerdere versie opvallend vaak dezelfde fouten als mensen.
Soms ging het zelfs een stapje verder. Zo bleek GPT-4 de confirmation bias, oftewel de neiging om alleen informatie te zoeken of te geloven die je eigen mening bevestigt, juist te versterken in plaats van te vermijden. Toch was het niet alleen maar kommer en kwel: denkfouten zoals de sunk-cost fallacy (blijven investeren in iets omdat je er al veel tijd of geld in hebt gestoken) wist ChatGPT verrassend goed te vermijden.
Oorzaak van AI denkfouten
De oorzaak van deze denkfouten? Volgens de onderzoekers ligt het aan het trainingsmateriaal. AI-modellen zoals ChatGPT leren van grote hoeveelheden menselijke tekst. En mensen zijn nou eenmaal niet altijd even logisch of rationeel, niet gek dus dat de Large Language Modellen (LLM) zelf ook menselijke fouten maken. Daarnaast kiest het model vaak voor antwoorden die aannemelijk klinken, in plaats van strikt correcte of rationele oplossingen.
Het belangrijkste inzicht uit het onderzoek is dan ook dat AI het beste werkt bij duidelijke, berekenbare problemen. Zodra er subjectiviteit of strategie bij komt kijken, blijft menselijke controle essentieel. Of zoals een van de onderzoekers het treffend zei: “AI is als een slimme werknemer. Heel nuttig, maar je moet er wel toezicht op houden en duidelijke richtlijnen geven.”
Lees ook
Populair nieuws

Tesla Cybercab nu ook voor particulieren te bestellen, maar met verplichte softwareabonnementen

Claude brengt 663 wiskundige ideeën uit Gödels notitieboeken in kaart

Stelling: Nederland moet zoveel mogelijk datacenters bouwen

Goedemorgen AI: meer datacenters, maar waar blijft de stroom?

Ierland wil EU-landen een jaar geven om datacenterzones aan te wijzen

Apple zoekt tot 200.000 proefpersonen voor onderzoek naar AI en gezondheid
Laatste reacties
- Hi! In de eerste zin van het artikel geven we aan dat het gaat om wat Ouders & Onderwijs vindt. Ik denk ook niet dat die organisatie voor alle ouders spreekt.
RobinHeester10-11-2026 - Ik verbaas mij er over, dat het hier gebracht wordt alsof een onbekende organisatie als "ouders & onderwijs". Namens alle ouders spreekt. Ik als ouder van een dichter op de basisschool en persoonlijk zeer ervaren met AI, ben er op tegen dat AI op de basisschool aanwezig is. Ik deel de mening van deze organisatie dan ook helemaal niet en ondersteun het verbod volledig.wwigman10-11-2026
- Haha! Je bent gelukkig niet de enige hoor. Wel een van de weinige die reageert. :)
RobinHeester30-09-2026 - Toch wel leuk wat je in elkaar hebt gezet🙃 volgens mij ben ik de enige lezer!Cas.v28-09-2026
- Kan inderdaad allebei waar zijn
RobinHeester09-09-2026 - De Chinese AGI is een bedreiging voor de westerse democratie? En een US AGI niet? Er is nauwelijks meer sprake van democratie in de US. Ik vraag me af of het iets uitmaakt waar de eerste AGI het ‘levenslicht’ ziet. Op het moment dat een AGI werkt trekt het zich waarschijnlijk niets aan van locatie en onttrekt het zich aan iedere controle. Hoe een AGI gaat acteren is een filosofische (of Darwinistische?) vraag. Zo lang als een AGI mensen nodig heeft zal ze deze gebruiken, daarna…markvanbijnen09-09-2026
- Wie zijn die experts die dat beweren??Cas.v09-09-2026
- Is volgens X zelf aan de hand https://x.com/GlobalAffairs/status/2093130747796148634
RobinHeester29-08-2026 - Wapeniseert?? Dit is een erg onbetrouwbaar bericht. Niet alleen slecht vertaald, maar ook niet controleerbaar.Cas.v28-08-2026
- Niet mijn observatie dat de toeleveringsaanvoer stabiliseert.Cas.v26-08-2026

