Dit is de échte impact van AI op de arbeidsmarkt

Nieuws
zaterdag, 14 maart 2026 om 8:10
Dit is de échte impact van AI op jouw baan
Nieuw onderzoek van AI-bedrijf Anthropic laat zien dat de impact van kunstmatige intelligentie op de arbeidsmarkt voorlopig veel subtieler is dan vaak wordt aangenomen.
Hoewel AI-technologie theoretisch een groot deel van kantoorwerk kan automatiseren, blijft het daadwerkelijke gebruik in bedrijven voorlopig beperkt. De eerste effecten zijn zichtbaar, maar vooral in langzamere hiring, niet in massaal baanverlies.
Dat blijkt uit een nieuw economisch onderzoek naar de AI arbeidsmarkt impact, gebaseerd op miljoenen interacties met het AI-model Claude en arbeidsmarktdata uit de Verenigde Staten.
De onderzoekers introduceren een nieuwe manier om de invloed van AI te meten: “observed exposure”, oftewel de daadwerkelijke blootstelling van beroepen aan AI-automatisering.
De conclusie: AI kan veel meer werk automatiseren dan het momenteel doet. Maar de echte economische effecten beginnen nu pas zichtbaar te worden. Dat is te lezen op de website van Anthropic.

AI kan veel taken automatiseren, maar bedrijven doen dat nog nauwelijks

Volgens het onderzoek bestaat er een groot verschil tussen:
  • wat AI theoretisch kan doen
  • wat bedrijven daadwerkelijk automatiseren
In veel sectoren kunnen grote taalmodellen zoals Claude of ChatGPT in theorie meer dan de helft van de taken uitvoeren of versnellen. In de praktijk wordt maar een fractie daarvan gebruikt.
Een voorbeeld:
  • In computer- en wiskundige beroepen kan AI theoretisch bijna 94 procent van de taken ondersteunen.
  • In de praktijk gebeurt dat momenteel slechts bij ongeveer een derde van het werk.
Met andere woorden: de technologie is verder dan de adoptie.
Daarvoor bestaan verschillende redenen:
  • juridische beperkingen
  • organisatorische veranderingen
  • noodzakelijke menselijke controle
  • integratie met bestaande software
Veel taken zijn dus technisch mogelijk, maar nog niet ingebed in echte werkprocessen.
anthropic-labor-market-impacts-of-ai-a-new-measure-and-v0-ceqng4svucng1
Waar kan AI een grote rol gaan spelen? Anthropic deed onderzoek

Deze beroepen staan het meest onder druk door AI

Het onderzoek identificeert tien beroepen met de hoogste AI-blootstelling. Dat zijn functies waarbij AI een groot deel van de taken al gedeeltelijk kan automatiseren.
De top tien bestaat vooral uit kantoorwerk en digitale beroepen.
Belangrijkste voorbeelden:
  1. Computer programmeurs – 74,5% blootstelling
  2. Customer service medewerkers – 70,1%
  3. Data entry medewerkers – 67,1%
  4. Medisch dossier specialisten – 66,7%
  5. Marketing- en marktonderzoekers – 64,8%
  6. Sales voor technische producten – 62,8%
  7. Financiële analisten – 57,2%
  8. Software testers – 51,9%
  9. Cybersecurity analisten – 48,6%
  10. IT helpdeskmedewerkers – 46,8%
Wat deze beroepen gemeen hebben: ze draaien grotendeels om informatie verwerken, schrijven, analyseren of communiceren.
Dat zijn precies de taken waar generatieve AI het sterkst in is.
Aan de andere kant zijn er veel beroepen waar AI vrijwel geen rol speelt. Denk aan:
  • koks
  • monteurs
  • lifeguards
  • bartenders
  • landbouwarbeiders
Dit soort werk vereist fysieke handelingen, interactie met de echte wereld of complexe menselijke situaties.

Hogere salarissen en hogere opleiding betekenen méér AI-risico

Een opvallende uitkomst van het onderzoek: de beroepen die het meest worden blootgesteld aan AI behoren vaak tot de hoogst opgeleide en best betaalde functies.
Werknemers in deze categorie:
  • verdienen gemiddeld 47 procent meer
  • hebben vaker een universitaire opleiding
  • werken vaker in kantoorberoepen
Ook demografisch zijn er verschillen.
De groep met de hoogste AI-blootstelling bestaat relatief vaker uit:
  • vrouwen
  • hoger opgeleiden
  • werknemers met specialistische kennis
Dat betekent dat de AI-revolutie waarschijnlijk vooral white-collar werk raakt, en minder traditionele fysieke beroepen.
Dat is een fundamentele verschuiving ten opzichte van eerdere automatiseringsgolven, zoals industriële robots.
anthropic-labor-market-impacts-of-ai-a-new-measure-and-v0-r2dtkltyucng1
Deze beroepen lopen het grootste risico volgens Anthropic

Voorlopig geen massale werkloosheid door AI

Ondanks de hoge theoretische automatiseringsmogelijkheden vonden onderzoekers geen duidelijk bewijs dat AI al banen vernietigt.
De werkloosheid onder beroepen met hoge AI-blootstelling is sinds 2022 vrijwel gelijk gebleven.
Dit suggereert dat bedrijven AI voorlopig vooral gebruiken om:
  • productiviteit te verhogen
  • werknemers te ondersteunen
  • taken sneller uit te voeren
In plaats van mensen direct te vervangen.
Dit patroon lijkt op eerdere technologische revoluties, zoals:
  • de opkomst van het internet
  • automatisering van administratief werk
  • digitalisering van bedrijven
Nieuwe technologie verandert werk meestal geleidelijk.

Jongeren voelen de eerste effecten

Waar onderzoekers wél een eerste signaal zien, is bij jonge werknemers.
Voor mensen tussen 22 en 25 jaar blijkt het moeilijker te worden om banen te vinden in beroepen met hoge AI-blootstelling.
De kans dat jonge werknemers een nieuwe baan krijgen in deze sectoren is sinds 2022 ongeveer 14 procent gedaald.
Dat betekent niet dat ze werkloos worden, maar dat bedrijven mogelijk:
  • minder junior functies creëren
  • minder starters aannemen
  • AI gebruiken voor eenvoudige taken
Veel instapwerk bestaat immers uit precies die taken die AI goed kan uitvoeren, zoals:
  • data invoeren
  • rapporten schrijven
  • eenvoudige analyses maken
  • klantvragen beantwoorden
Dat kan de eerste generatie zijn die merkt dat AI de structuur van carrièrepaden verandert.

AI kan uiteindelijk veel grotere economische veranderingen veroorzaken

Hoewel de huidige impact beperkt lijkt, benadrukken de onderzoekers dat de situatie snel kan veranderen.
Zodra drie factoren samenkomen, kan AI veel meer werk automatiseren:
  1. betere AI-modellen
  2. bredere adoptie in bedrijven
  3. integratie met software en workflows
Op dit moment is er nog een grote “onbenutte zone” tussen wat AI kan en wat bedrijven gebruiken.
Maar die kloof wordt kleiner.
Wanneer AI-systemen betrouwbaarder worden en beter integreren met bedrijfssoftware, kan de automatisering van kenniswerk aanzienlijk versnellen.

De belangrijkste conclusie: AI verandert werk langzaam, maar structureel

Het nieuwe onderzoek laat zien dat het publieke debat over AI en banen vaak te simplistisch is.
De realiteit is complexer.
AI veroorzaakt voorlopig:
  • geen massale werkloosheid
  • wel veranderingen in taken
  • en mogelijk minder instapbanen
De echte impact van AI op werk zal waarschijnlijk niet lijken op een plotselinge crisis.
Veel waarschijnlijker is een langzame herstructurering van kenniswerk, waarbij taken, vaardigheden en carrièrepaden geleidelijk veranderen.
En dat proces is nu pas begonnen.
loading

Populair nieuws

Loading